Antimikrobiyal Profilaksi - İnfeksiyon Hastalıkları & Klinik Mikrobiyoloji Bilişim Ağı

İnfeksiyon Hastalıkları & Klinik Mikrobiyoloji Bilişim Ağı
İçeriğe git

Antimikrobiyal Profilaksi

Ders Notları > D5
İnfektif Endokardit Profilaksisi
  • Sadece yüksek riskli gruplar için infektif endokardit profilaksisi önerilmiştir.
      • Protez kalp kapağı
      • Geçirilmiş önceki infektif endokardit öyküsü
      • Konjenital kalp hastalığı (KKH): Onarılmamış siyanotik KKH, prostetik materyal kullanılarak onarılmış siyanotik KKH (girişim sonrası ilk 6 ay), rezidüel defekt kalarak onarılmış KKH
      • Kardiyak valvulopati gelişen kalp nakli alıcıları
  • Hangi girişimlerde enfektif endokardit profilaksisi yapılmalıdır?
      • Dental girişimler: Diş eti dokusunun, periapikal bölgelerinin manipulasyonu veya oral mukoza perforasyonu
      • İnvaziv solunum yolu girişimler: İnsizyon, biyopsi; örn tonsillektomi; bronkoskopide eğer insizyon yapılacaksa
  • Tek doz
  • Standart öneri
      • Amoksisilin 2gr po işlemden 1 saat önce (çocuk 50mg/kg)
      • Oral alamazsa ampisilin 2gr im/iv işlemden 30 dak önce (çocuk 50mg/kg)
  • Penisilin alerjisi varsa:
      • Sefaleksin 2g po (çocuk 50mg/kg) veya Klindamisin 600mg po (çocuk 20mg/kg) işlemden 1 saat önce
      • Oral alamazsa Sefazolin 1g ivm/iv işlemden 30 dak önce (çocuk 50mg/kg)
      • Azitromisin, klaritromisin alternatifler arasındadır.
  • Çocuklarda tüm dozlar 30-60 dak önce
  • Seftriakson, sefazol alternatifi olarak değerlendirilebilir.

Menigokokkal Hastalık Profilaksisi
  • Neisseria meningitidis
  • Menenjit, en yaygın invaziv enfeksiyon formudur.
  • Solunum izolasyonu antibiyotik sonrası en az 24 saat devam edilmelidir.
  • İndeks vakanın olduğu ev halkına bulaşma riski %3-4
  • Riskler: Vaka ile temas, kalabalık yaşam, mikrobiyoloji teknisyenleri, konak riski (aspleni, kompleman eksikliği, hipogammaglobulinemi, HIV)
  • Profilaksi endikasyonları:
      • Herhangi bir ev halkı, çocuk bakımı veya yakın temas
      • Semptom başlangıcından sonraki 7 gün içinde oral salgılarla temas eden tıbbi personel
      • İndeks hastanın solunum salgılarına maruz kalan yolcular
  • İlaçlar taşıyıcılığı azaltmada %90-95 etkilidir.
      • Rifampisin 2x600 mg, po 2 gün
      • Siprofloksasin 1x500 mg, po tek doz
      • Seftriakson 1x250 mg, im tek doz

Tekrarlayan Selülit Profilaksisi
  • Lenfödem, ağır venöz yetmezlik durumlarında >3-4 atak/yıl selülit geçirenlerde profilaksi düşünülmelidir.
  • Penisilin V 2x500mg po
  • Amoksisilin 2x250-500mg po
  • Penisilin allerjisi varsa Eritromisin 2x250mg po
  • Tekrarlayan S. aureus apselerinde intranazal mupirosin ile günde 2 kez 5 gün dekolonizasyon, günlük klorheksidin yıkama önerilir.

Tekrarlayan Üriner Sistem Enfeksiyonu Profilaksisi
  • Sürekli profilaksi
      • Non-komplike, gebe olmayan, ≥2 semptomatik ÜSİ atak/altı ay veya  ≥3 atak/yıl
      • Yatmadan önce alınır.
      • TMP/SMX (40/240mg) ½ tb/gün veya ½ tb 3 gün/haf (E. coli lokal direnci <%20 ise)
      • Nitrofurantoin 50-100 mg /gün
      • Siprofloksasin 125 mg/gün
      • Sefaleksin 125-250 mg/gün, Sefaklor 250mg/gün
  • Postkoital profilaksi
      • Cinsel ilişki sonrası 2 saat içinde
      • TMP/SMX ½-1 tablet
      • Nitrofurantoin 50-100 mg
      • Siprofloksasin 125 mg
      • Sefaleksin 250 mg

Spontan Bakteriyel Peritonit Profilaksisi
  • SBP’nin ilk atağından sonra önerilir (sekonder profilaksi)
  • Siroz ve assitli hastalar, fakat kanama yoksa, primer proflaksi asit sıvısında protein <1.5g/dL ve aşağıdakilerden biri varsa düşünülmelidir.
      • Serum kreatinin >1.2mg/dL
      • BUN >25mg/dL
      • Serum Na <130 mEq/L
      • Bilirubin >3mg/dL ile birlikte Child-Pugh skoru >9
  • Sadece orta derecede KC hast olan hastalarda profilaksinin yararı net değildir. Antibiyotik direnci ve C. difficile kolit/ishal riskinde artışa neden olabilir.
  • Uzun süreli primer profilaksi transplant adaylarında sıklıkla kullanılmaktadır.
  • Aktif GİS kanama ile birlikte sirozu olanlarda Seftriakson 1x1g/gün iv veya Norfloksasin 2x400mg/gün po 7gün önerilir.
  • Üst GİS kanama olmayanlarda TMP/SMX (800/160mg) 1x1/gün po, Norfloksasin 1x400mg/gün po, Siprofloksasin 1x750mg/hafta po

Akut Romatizmal Ateş Profilaksisi
  • Primer profilaksi
      • AGBHS tonsillofarenjitinin uygun tedavisi
      • Benzatin penisilin G 1.2 milyon Ü im tek doz
      • Oral Penisilin VK 3x250mg/gün (çocuk), 3x500mg/gün (adolesan, erişkin) 10 gün
      • Penisilin alerjisinde Eritromisin 2-4x40mg/kg/gün po10 gün önerilir.
  • Sekonder profilaksi
      • Ttekrarlayan atakları ve dolayısıyla ARA’yı önlemek
      • Birincil seçenek: Benzatin penisilin G 1.2 milyon Ü im 4 haftada bir (yüksek riskte 3 haftada bir)
      • Alternatif seçenekler: Penisilin V 2x250 mg po veya Azitromisin 1x250mg/gün po veya Eritromisin 2x250 mg po
  • Profilaksi süresi romatizmal ateşin şekline göre değişir.
      • Romatizmal kardit yoksa: ARA’dan sonra 5 yıl veya 21 yaşa kadar (hangisi uzunsa)
      • Kardit var, ancak kapak hasarı yoksa: ARA’dan sonra 10 yıl veya 21 yaşa kadar (hangisi uzunsa)
      • Kardit ve kapak hasarı varsa: son ARA atağından sonra 10 yıl veya 40 yaşına kadar (hangisi uzunsa)

İnfluenza Profilaksisi
  • Genellikle önerilmez, uygun zamanda influenza aşısı önerilir.
  • Olası/kesin vaka ile yakın teması takiben antiviral profilaksi düşünülmelidir.
      • Aşılanmayı izleyen ilk 2 haftada yüksek grip komplikasyonları riski taşıyanlar
      • Komplikasyonlar açısından yüksek riskli ve influenza aşısı kontrendike olanlar
      • İmmünbaskın ilaç alanlar gibi şiddetli immünyetmezlik olanlar veya grip aşısına yanıt vermeyenler
  • Kemoprofilaksi yüksek risk gruplarına verilebilir.
      • 2 yaş altı ile 65 yaş ve üstü kişiler
      • Kronik akciğer (astım dahil), kardiyovasküler (tek başına hipertaniyon hariç), böbrek, karaciğer, hematolojik (orak hücreli anemi dahil), metabolik (DM dahil) bozukluklar veya nörolojik ve nörogelişim bozuklukları (epilepsi, stroke, mental reterdasyon, müsküler distrofik, spinal kord hasarı)
      • İmmunbaskın hastalar (kronik steroid, kemoterapi, HIV)
      • Gebelik veya postpartum (doğumdan sonraki 2 hafta içinde)
      • 19 yaş altında uzun süre aspirin alan hastalar
      • Morbid obez olanlar (BMI ≥40)
      • Evde bakım ve diğer kronik bakım merkezi sakinleri
  • Nöraminidaz inhibitörleri (inflıuenza A-B) ile influenza gelişim sıklığı %70-90 azalır.
      • Oseltamivir: ≥1 yaş, 1x75 mg/gün po, 7 gün
      • Zanamivir: ≥5 yaş, 1x10mg inhalasyon, 7 gün (astım ve KOAH'da önerilmez)
      • Peramivir ve Baloksivir profilakside önerilmez. Amantadinler kullanılmaz.
  • Salgın kontrolü durumunda (örnek; bakımevi salgını) profilaksi süresi en az 2 hafta ve bilinen son vakadan sonra 1 haftaya kadar devamı önerilir.

Boğmaca Profilaksisi
  • Kişiden kişiye aerol damlacıkları yoluyla bulaştığından ve oldukça bulaşıcı (%80 atak hızı) olduğundan yaş ve immüniteden bağımsız ikincil profilaksi önerilir.
  • İndeks vaka ile maruziyet sonrası 3 haftada verilir (inkübasyon 5-21 gün, ort 7-10)
  • Azitromisin, ilk gün 1x500mg po, sonraki 4 gün 1x250mg po, toplam 5 gün
  • Klaritromisin 2x500mg po, 7 gün
  • Eritromisin 4x250mg po, 14 gün
  • Makrolidlere tolerans yoksa TMP/SMX (160/800mg) 2x1 po, 14 gün

Sıtma Profilaksisi
  • Tafenokin: 2x100mg po 3 gün yükleme, 2x100mg/hafta po idame, son idame dozundan 1 hafta sonra 1 kez terminal profilaksi 2x100mg po. Gebelik ve G6PD eksikliğinde kontrendikedir.
  • Atovaquone/proguanil (250/100mg,malaron): 1x1 tb/gün po, sıtma bölgesine seyahaten 1-2 gün önce ve seyahat boyunca ve döndükten 1 hafta sonrasına kadar alınmalıdır.
  • Meflokin (250mg, Lariam): 1x1 tb/hafta po, seyahatten 1 hafta önce, seyahat boyunca, döndükten 4 hafta sonrasına kadar alınmalıdır. Klorokin dirençli P. falciparum bölgesine seyahat eden gebelerde önerilir.
  • Doksisiklin: 1x100mg/gün po, seyahatten 1-2 gün önce, seyahat boyunca, döndükten 4 hafta sonrasına kadar alınmalıdır. Fotosensitivite riski (>%3) var. Güneş ışığından kaçınılmalıdır. Gebelikte önerilmez.
  • Primakin: 1x30mg/gün po, P. vivax bölgesine seyahatten 1-2 gün önce, seyahat boyunca, döndükten 7 gün sonrasına kadar alınmalıdır. Gebelik ve G6PD eksikliğinde kontrendikedir.
  • Klorokin fosfat: 1x300mg/hafta po, sadece klorokin duyarlı sıtma bölgesi, seyahatten 1 hafta önce, seyahat boyunca, döndükten 4 hafta sonrasına kadar alınmalıdır.

Latent Tüberküloz Profilaksisi
  • Latent tbc infeksiyonu olan kişilere, aktif tüberküloz hastalığı gelişimini önlemek için tedavi verilir
      • PPD ≥5 mm/IGRA(+): HIV inf, tbc vakası ile yakın zamanda temaslılar, PA'da geçirilmiş tbc uyumlu fibrotik değişiklik olanlar, transplant alıcıları, immunsupresif kişiler (>15mg/gün prednizon ≥1ay, TNF-α antagonistleri)
      • PPD ≥10mm/IGRA(+): Tbc prevalansı yüksek yerden göç edenler, iv ilaç bağımlıları, yüksek riskli kişilerin birarada olduğu yerler (bakımevleri, evsiz barınakları), yüksek riskli kişilerle temas etmiş çocuk ve yetişkinler
      • PPD ≥15mm: Yüksek risk olmayan
  • Verem Savaş
      • BCG(+): PPD 0-4mm negatif, 5-14mm BCG’ye bağlı, >15mm pozitif
      • BCG(-): PPD 0-4 mm negatif, 5-9 mm şüpheli 7-14 günde test tekrarı (5-9mm negatif, ≥10mm pozitif), ≥10mm pozitif
      • İmmunsupresif, HIV: ≥5mm pozitif
  • Ülkemizde tüberküloz profilaksisi önerilenler
      • PPD negatif aktif tüberkülozlu hasta ile temas edenler
      • PPD negatif riskli temas sonrası yeni pozitifleşenler
      • 15 yaş altında riskli teması olan PPD pozitif çocuklar
      • Tüberkülin virajı gösterenler: 35 yaş altında 2 yılda PPD ≥10mm artış, 35 yaş üstünde PPD ≥15mm artış, riskli gruplara hizmet veren (immünsüprese hastalar, çocuklar..) sağlık personeli ise yaşa bakılmaksızın ≥10mm artış
      • PPD pozitif bağışıklığı baskılanmış olanlar
      • PA akciğer grafide tüberküloz sekeli olanlar
  • Latent Tüberküloz İnfeksiyonu Tedavisi
      • INH, 6-9 ay, 5 mg/kg /gün (max 300mg)
      • RIF, 3-4 ay, 10 mg/kg/gün (max 600mg)
      • INH + RIF, 3 ay, INH 5mg/kg/gün, RIF 10 mg/kg/gün
      • INH + RPT, 3 ay, 12 doz, INH 15mg/kg/hafta + RPT 900mg/hafta
  • ÇİD vakalarında Levofloksasin ya da Moksifloksasin kullanılabilir.

HIV Temas Sonrası Profilaksi
  • Kemoproflaksi
  • Erişkin ve ≥ 13 yaş adölesanlar, gebeler
  • Üçlü rejim: Tenofovir DF 300mg/Emtrisitabin 200mg 1x1 + Raltegravir 2x400 mg veya Dolutegravir 1x50mg
  • Üç gün içinde başlanır, 28 gün süreyle devam edilir

Cinsel Yolla Bulaşan Hastalık Profilaksisi
  • Gonokok: Seftriakson 250mg im tek doz + Azitromisin 1gr po tek doz
  • Klamidya: Azitromisin 1gr po tek doz veya Doksisiklin 100mg 2x1 7gün
  • Trikomonas: Metronidazol 2gr po tek doz veya Tinidazol 2gr po tek doz

KKKA Profilaksisi
  • Yüksek riskli temaslar: perkutan yaralanma, infekte vücut sıvıları ile mukoza/bütünlüğü bozulmuş cilt teması
  • Ribavirin 4x500mg/gün po 7 gün önerilir

Cerrahi Profilaksi
  • Temiz kontamine, kontamine girişimler için önerilir.
  • İnsizyondan önceki 1 saatte önerilir. 30 dak içinde uygulama CAE riskini daha da azaltabilir.
  • Operasyon antibiyotiğin yarı ömrünün 2 katından fazla sürerse, intraoperatif aşırı kanamada ilave doz gerekir.
  • Tek doz veya 24 saat içinde kullanılır.
  • Antibiyotik CAE'yi önlemeli, güvenilir olmalı, mikrobiyal kontaminasyon boyunca yeterli serum ve doku düzeyi sağlamalıdır.

  • Kardiyak: Koroner by-pass, kardiyak cihaz (pace-maker) takılmasında Sefazolin, Sefuroksim, alternatif olarak Klindamisin, Vankomisin
  • Torasik: Lobektomi, pnömonektomi, torakotomi, video yardımlı torakoskopik cerrahide Sefazolin, Ampisilin/Sulbaktam, alternatif olarak Klindamisin, Vankomisin
  • Gastroduodenal: GİS lumenine giriş varsa Sefazolin, alternatif olarak Klindamisin/Vankomisin + Aminoglikozid/Kinolon
  • Safra yolları: Açık cerrahide Sefazolin, Sefoksitin, Ampisilin/Sulbaktam, alternatif olarak Klindamisin/Vankomisin + Aminoglikozid/Kinolon
  • Apendektomi: Nonkomplike apandisitte Sefazolin + Metronidazol, Sefoksitin, alternatif Klindamisin+Aminoglikozid
  • İnce barsak: Nonobstruktifte Sefazolin, alternatif Klindamisin + Aminoglikozid; Obstruktifte Sefazolin + Metronidazol, alternatif Metronidazol + Aminoglikozid/Kinolon
  • Fıtık onarımı (hernioplasti, herniorafi): Sefazolin, alternatif Klindamisin, Vankomisin
  • Kolorektal: Sefazol + Metronidazol, Seftriakson + Metronidazol, Ampisilin/Sulbaktam, alternatif Metronidazol + Aminoglikozit/Kinolon
  • Baş-boyun: Temizde önerilmez. Prostetik materyalde (timpanostomi tüpü hariç) Sefazolin, Sefuroksim, alternatif Klindamisin; Temiz kontamine kanser cerrahisinde Sefazolin + Metronidazol, Sefuroksim + Metronidazol, Ampisilin/Sulbaktam, alternatif Klindamisin
  • Nöroşirürji: Elektif kraniotomi ve BOS şant operasyonunda Sefazolin, alternatif Klindamisin, Vankomisin; İntratekal pompa yerleştirilmesinde önerilen Sefazolin, alternatif Klindamisin, Vankomisin
  • Sezaryen: Sefazolin, alternatif Klindamisin + Aminoglikozid
  • Histerektomi (vajinal, abdominal): Sefazolin, Ampisilin/Sulbaktam, Sefoksitin, alternatif Klindamisin, Vankomisin
  • Ortopedik: Spinal cerrahi, kalça kırığı onarımı, artroplastide Sefazolin, alternatif Klindamisin, Vankomisin
  • Ürolojik: Alt üriner girişim (enfeksiyon riski olan) Kinolon, TMP/SXM, alternatif Aminoglikozit; Protez implant Sefazolin + Aminoglikozit, Ampisilin/Sulbaktam, alternatif Klindamisin + Aminoglikozit
  • Vaskükler: Sefazolin, alternatif Klindamisin, Vankomisin
  • Akciğer/kalp nakli: Sefazolin, alternatif Klindamisin, Vankomisin
  • Karaciğer nakli: Piperasilin/Tazobaktam, Ampisilin/Sulbaktam, alternatif Klindamisin/Vankomisin + Aminoglikozit/Kinolon
  • Plastik cerrahi: Sefazolin, Ampisilin/Sulbaktam, alternatif Klindamisin, Vankomisin

Balıkesir / TURKEY
...................
inh@drinh.com
İçeriğe dön