Ateş ve Lenfadenopati - İnfeksiyon Hastalıkları Bilişim Ağı

İnfeksiyon Hastalıkları Bilişim Ağı
İçeriğe git

Ateş ve Lenfadenopati

E-Dersler
Giriş
  • LAP: hastalık değil, klinik bulgudur.
  • Lenfatik sistem: interstisyel aralıktan lenfatik sıvı kana taşındığı sırada dokulardaki mikroorganzimaların kana geçişini önler.
  • Lenfadenit = İnfeksiyöz LAP: lenfosit/makrofajların benign çoğalması ya da inflamatuar veya fagositik hücrelerin infiltrasyonu sonucu oluşur.


LAP’lı vakaya yaklaşım
  • Boyun, koltuk altı ve kasık bölgesi
  • Ele gelen yaygın veya lokal bir kitle ile başvuru
  • İlk iş kitlenin lenf bezi ile ilişkisini belirlemek
  • İnfeksiyöz /noninfeksiyöz ayırım
  • Ayrıntılı anamnez
  • Ayrıntılı fizik inceleme
  • Laboratuvar testleri


LAP’da Öykü
  • LAP’ın süresi ve yeri ( yaygın, servikal, aksiller, inguinal…)
  • Süpürasyon, fistül, apse gelişimi
  • Eşlik eden bulgular: ateş, boğaz ağrısı, gece terlemesi, çabuk yorulma, lenf bezinde hassasiyet, döküntü, genital lezyon
  • İmmünsüpresyon, gebelik, ilaç kullanımı, benzer vaka, şüpheli gıda, meslek, hobi, hayvan besleme-temas, kene-sivrisinek ısırması, şüpheli cinsel ilişki, uyuşturucu kullanımı, seyahat
  • Epidemiyolojik ipuçları


LAP’da Klinik yaklaşım
  • Konstitüsyonel (ateş, terleme, kilo kaybı, terleme) semptomlar: tbc, lenfoma, malignite
  • Sistemik bulgular (konjunktivit, farenjit, HSM, deri/genital lezyon, döküntü)
  • Lokal ve sistemik (≥3 ilgisiz LAP />1 anatomik bölge) ayırım önemli
      • Lokalize: A grubu beta hemolitik streptokoksik tonsillofarenjit, kızamıkçık, tularemi, tüberküloz
      • Yaygın/jeneralize: İnfeksiyöz mononukleozis, kızamık, toksoplazmozis, HIV/AIDS, sekonder sifiliz, tifo, bruselloz, hematojen bakteriyel infeksiyonlar
  • Sayı, büyüklük, kıvam, hareket, inflamasyon durumu

  • Paket yapma: Lenf düğümleri birleşip paket yapıyorsa, selim nedenler (Tbc, sarkoidoz, LGV) veya malign olaylar (Ca-met, lenfoma) neden olabilir
  • LAP kıvamı: Yumuşak, sert, lastik, ayrı, birleşmiş, hassas, hareketli, sabit olabilir.
  • Akut lösemi: hassasiyet (infl. hızlı büyüme, kapsül gerilimi)
  • Lenfoma: büyük, ayrı, simetrik, lastik, hareketli, ağrısız
  • Metastaz: sert, ağrısız, çevre dokuya yapışık , hareketsiz
  • LAP + splenomegali: EMN, lenfoma, lösemi, SLE, sarkoidoz, toksoplazmoz, kedi tırmığı hastalığı, nadir hematolojik hastalıklar

  • Akut süpüratif lenfadenit: S aureus ve S pyogenes gibi piyojenler etkilidir. LD’ü hassas, üzerindeki deri sıcak ve ödemlidir
  • Tbc lenfadenit (Scrofulo): Olguların 90%’i servikal ve supraklaviküler lokalizasyonludur. Bx veya İİABx’i ile alınan materyalin incelemesi tanıya götürür
  • Oküloglandüler (Perinaud sendrom): Granülomatöz nodüler konjunktival enfeksiyona sekonder preauriküler LAP; Tularemi, Kedi Tırmalaması Hastalığı, Listeriyoz, LGV ve adenovirüslere bağlı Keratokonjunktivit
  • Cinsel yolla bulaşan hastalıklara bağlı inguinal Lenfadenitler: Sy, genital herpes, LGV, şankroid
  • İnguinal bubonlar: Vebaya bağlı gelişen, çoğu kez süpürasyonla ve spontan drenajla ortaya çıkan LAP’lerdir

  • Anamnez + Fizik Muayene ----- Kültür & Seroloji ----- İzle ----- Biyopsi (patoloji, mikrobiyoloji)

  • Hastada anamnez ve fizik muayene benign ise 2-4 hafta ara ile izlenebilir.
  • Bakteriyel enfeksiyon bulgusu yoksa antibiyotik başlanması önerilmez.
  • >40 yaş, >2 cm, sert, ağrısız LAP → öncelik malignite düşün
  • <40 yaş, <1 cm, sert değil, ağrılı LAP → öncelik enfeksiyon düşün
  • 4 haftada normale dönmez + malignite (hızlı büyüme, ateş, gece terlemesi, kilo kaybı) bulguları varsa → İİAB (en büyük LAP tercih edilir)
  • Eksizyonel biyopsi: Tanı değeri yüksek, önceden tanısı olmayanda tercih edilir
  • Biyopsiye rağmen tanı konulamayanların ∼1/4’ ünde 1 yılda lenfoma gelişiyor.


LAP’da Laboratuvar yaklaşım
  • Kan sayımı (hemogram), periferik yayma, rutin biyokimya testleri
  • Akut faz reaktanları (CRP, Eritrosit sedimentasyon hızı)
  • Kan kültürü (yatan hastada)
  • Seroloji (EBV-VCA IgM, CMV IgM, Toxo IgM, HIV, VDRL, Wright)
  • PPD testi ya da Quantiferon/T-spot TB (latent tbc)
  • Genital inf– antijen/antikor testleri
  • PA akc grafi, USG (servikal LAP--ilk tercih), BT, MR, sintigrafi
  • Eksizyonel/iğne biyopsi (mikrobiyoloji-histopatoloji)


LAP'ın Histopatolojik değerlendirmesi
  • M. tbc, atipik mikobakteri: kazeifikasyon nekrozlu lenfadenit
  • LGV, tularemi, layşmanyaz, kedi tırmığı hst: epiteloid hücrelerle çevrili yıldız şeklinde granülomatöz apse odakları, nekrozlaşan granülomatöz lenfadenit
  • Histoplazmoz, sarkoidoz: nonkazeifiye granülomatöz lenfadenit
  • Kikuchi, Kawasaki , SLE: kazeifiye non-granülomatöz lenfadenit
  • Toksoplazmoz: foliküler reaktif hiperplazi, düzensiz küme epiteloid histiositler


LAP vaka: Enfeksiyöz mononükleoz
  • Çocuk-genç erişkin, ateş, tonsillofarenjit, SM, atipik lenfositoz
  • LAP-- tipik simetrik, ön-arka servikal zincir, aksillar, inguinal
  • Komplikasyon-- meningoensefalit, spontan dalak rüptürü (en sık nedeni İMN), hava yolu obstr., hepatit, interstisyel pnömoni



LAP vaka: Tüberküloz lenfadeniti
  • Gelişmekte olan ülkelerde periferik LAP’ların %40 nedenidir.
  • %90 unilateraldir.
  • Sistemik semptom genelde yok.
  • LAP yavaş büyür, sert, ağrısızdır.
  • Süpürasyon ve fistül gelişebilir.
  • Biyopsiyle tanı konur.
  • Milier tbc’de yaygın LAP (malignite algılanabilir)
  • Paradoksal yanıt ile %30 tedavi altında yeni LAP’lar



LAP vaka: Kedi Tırmalaması Hastalığı
  • İnokulasyon yerinde eritematöz papül sonrası bir hafta sonra bölgesel LAP gelişir.
  • Hafif ateş, halsizlik, başağrısı, boğaz ağrısı
  • Splenomegali
  • Konjonktivit ve preaurikuler lenfadenopati şeklinde okuloglanduler sendrom %10 saptanabilir.
  • ELISA/IFA ile antikor titresi ile tanı konur.



LAP vaka: Servikofasyal Aktinomikoz
  • Dental veya gingival manipülasyon sonrası
  • Perimandibular yumuşak dokuda abse, kitle
  • Ağrı ve ateş değişken olarak mevcut
  • Kafa, boyun, tükrük bezleri, tiroid, dış kulak, temporal kemik doku infeksiyonu ve maksiller sinüzite neden olur.
  • Tümör, tüberküloz, fungal infeksiyonlar ile karışabilir.



LAP vaka: Tularemi
  • Kontamine sular ile salgınlar ile orofaringeal form ülkemizde en sık gözlenir
  • Farenjit ve servikal LAP ile başvuru
  • İnokülasyon yerinde ülser, aksiller bölgesel LAP (ülseroglanduler)
  • Konjuktival inf ikincil preaurikular lenfadenit (oküloglanduler sendrom)


İçeriğe dön